Kunstgebit laten maken: zo gaat dat in 5 stappen

Wanneer is een kunstgebit nodig?

Een kunstgebit kan worden overwogen wanneer tanden en kiezen ontbreken of niet meer duurzaam kunnen worden behouden, bijvoorbeeld door uitgebreide gaatjes, ernstige parodontitis of andere beschadigingen. De tandarts beoordeelt eerst of behandeling met behoud van eigen tanden nog mogelijk en verantwoord is.

Ontbreekt een deel van de tanden en kiezen? Dan kan een gedeeltelijke prothese geschikt zijn. Wanneer alle tanden en kiezen in een kaak ontbreken of moeten worden verwijderd, kan een volledig kunstgebit nodig zijn. Meer over de verschillende mogelijkheden lees je op de pagina over protheses.

Hoelang duurt het maken van een kunstgebit?

Het aanmeten en maken van een kunstgebit duurt meestal meerdere weken. In die periode zijn verschillende afspraken nodig voor onderzoek, een afdruk of mondscan, het vastleggen van de beet, het kiezen van de tanden en zo nodig een pasfase. Tussen de afspraken werkt het tandtechnisch laboratorium verder aan de prothese.

Het precieze aantal afspraken en de totale duur verschillen per persoon. Met een digitale mondscan kunnen soms stappen worden gecombineerd, maar controles van de beet, pasvorm en het uiterlijk blijven belangrijk.

Hoe wordt een kunstgebit gemaakt?

Het traject kan per situatie verschillen. Hieronder staan de vijf gebruikelijke onderdelen bij de overgang van eigen tanden naar een eerste volledig kunstgebit.

Stap 1: onderzoek en behandelplan

De tandarts onderzoekt je mond, tanden, tandvlees en kaken. Samen bespreek je welke tanden en kiezen nog behouden kunnen blijven en welk type prothese geschikt kan zijn. Ook worden je gezondheid, medicijnen, wensen, kosten en nazorg meegenomen in het behandelplan.

Soms worden enkele kiezen vooraf getrokken, zodat de wonden alvast kunnen genezen. De voortanden kunnen dan tijdelijk blijven staan terwijl het kunstgebit wordt gemaakt. Dit gebeurt niet bij iedereen; de tandarts stemt de volgorde af op jouw situatie.

Stap 2: afdrukken of een digitale mondscan

Voor een goed passend kunstgebit moet de vorm van de boven- en onderkaak nauwkeurig worden vastgelegd. Dat kan met afdrukmateriaal in een afdruklepel, met een digitale mondscan of met een combinatie van beide.

Bij Tandartsenpraktijk Vermeulen wordt waar mogelijk een TRIOS-mondscanner gebruikt. Met een kleine camera wordt de mond driedimensionaal vastgelegd. Een digitale scan kan comfortabeler zijn en de gegevens kunnen rechtstreeks met het tandtechnisch laboratorium worden gedeeld. Of een scan alleen voldoende is, hangt af van de situatie in de mond.

Stap 3: beet, vorm en kleur bepalen

De tandarts legt vast hoe de boven- en onderkaak op elkaar sluiten. Bij de conventionele methode gebeurt dit vaak met kunststof platen en waswallen. Ook bespreek je de vorm, kleur en stand van de tanden in het kunstgebit.

Bij een digitale werkwijze kunnen sommige gegevens al tijdens het scannen worden vastgelegd. Soms blijft een aparte beetregistratie nodig. De tandarts of tandtechnicus controleert altijd of je comfortabel kunt dichtbijten en praten.

Voorbeeld van een waswal

Stap 4: het kunstgebit passen

Voordat de prothese definitief wordt afgewerkt, kan een proefopstelling in was worden gepast. De tandarts controleert de beet, tandstand, spraak en het uiterlijk. Aanpassingen zijn in deze fase meestal eenvoudiger uit te voeren dan nadat het kunstgebit is afgemaakt.

Bij een immediaatprothese kan de pasfase beperkt zijn wanneer de voortanden nog aanwezig zijn. Soms kan een pasafspraak worden gecombineerd of overgeslagen. De tandarts bespreekt wat in jouw situatie mogelijk en verantwoord is.

Stap 5: tanden trekken en het kunstgebit plaatsen

Moeten er nog tanden of kiezen worden verwijderd? Dan gebeurt dit meestal onder plaatselijke verdoving. Wonden worden gehecht wanneer dat nodig is. Direct daarna kan de tandarts het vooraf gemaakte kunstgebit plaatsen. De prothese bedekt de wonden en werkt in de eerste periode als een soort verband.

Volg na de behandeling altijd de persoonlijke instructies van de tandarts. Een immediaatprothese moet meestal tot de eerste controle in de mond blijven, vaak ongeveer 24 uur. Haal hem niet eerder zelf uit de mond: door zwelling kan terugplaatsen moeilijk worden.

Wat kun je de eerste dagen verwachten?

De eerste dagen moet je mond herstellen van het trekken van de tanden en wennen aan de prothese. Pijn, zwelling, extra speeksel, een vol gevoel en moeite met eten of praten kunnen in het begin voorkomen. Je krijgt van de tandarts instructies over pijnstilling, wondverzorging en de eerste controle.

Begin met zacht voedsel en kleine hapjes. Verdeel het eten zo veel mogelijk over beide zijden van de mond. Naarmate de wonden genezen en je meer controle krijgt over de prothese, kun je het eten rustig uitbreiden.

Een nieuwe prothese kan drukplekjes veroorzaken. Probeer deze niet zelf bij te vijlen of aan te passen. De tandarts kan zien waar de prothese knelt en hem gericht corrigeren.

Wennen aan en schoonmaken van het kunstgebit

Wennen aan eten en praten met een kunstgebit kost tijd. Hardop lezen en rustig oefenen met verschillende klanken kan helpen. Blijven klachten bestaan of kun je niet goed kauwen? Bespreek dit dan tijdens een controle.

Na de eerste herstelperiode is het meestal beter om het kunstgebit 's nachts uit te doen, zodat het mondslijmvlies rust krijgt. Bij een immediaatprothese kunnen tijdelijk andere instructies gelden. Volg daarom het advies van de behandelaar over uitnemen en bewaren.

Controles, aanpassen en nazorg

Na het plaatsen volgen controles om de wonden, pasvorm en beet te beoordelen. Drukplekjes kunnen worden weggehaald en een losser wordende prothese kan zo nodig tijdelijk worden opgevuld.

Na het trekken van tanden en kiezen verandert de vorm van de kaak. Die verandering gaat in de eerste drie tot zes maanden vaak het snelst en kan daarna geleidelijk doorgaan. Daardoor kan het eerste kunstgebit ruimer gaan zitten. De tandarts kan een nieuwe voering aan de binnenzijde aanbrengen. Dit wordt een rebasing of reline genoemd. Het juiste moment verschilt per persoon.

Ook als je geen eigen tanden meer hebt, blijven periodieke controles belangrijk. De tandarts controleert de pasvorm en slijtage van het kunstgebit en kijkt het mondslijmvlies na.

Wat als een gewoon kunstgebit onvoldoende houvast heeft?

Vooral een onderprothese kan na verloop van tijd minder houvast krijgen. Soms kan aanpassen of opnieuw voeren voldoende helpen. Blijft een goed gemaakte prothese onvoldoende stabiel, dan kan worden onderzocht of een klikgebit op implantaten mogelijk is. Dit hangt onder andere af van de kaak, algemene gezondheid en voorwaarden van de zorgverzekeraar.

Wat kost een kunstgebit en wat wordt vergoed?

De kosten hangen af van het type prothese, de behandeling die vooraf nodig is, het tandtechnisch werk en eventuele aanvullende zorg. Een volledig uitneembaar kunstgebit wordt gedeeltelijk uit de basisverzekering vergoed. Er kunnen een wettelijke eigen bijdrage en het eigen risico gelden. Voor een gedeeltelijke prothese en het trekken van tanden kunnen andere vergoedingsregels gelden.

Je ontvangt vooraf een behandelplan en, wanneer van toepassing, een begroting. Controleer daarnaast de voorwaarden van je zorgverzekering. Op onze pagina over kosten lees je meer over tarieven en betalen.

Een kunstgebit laten maken bij Tandartsenpraktijk Vermeulen

Wil je weten of een gedeeltelijk of volledig kunstgebit bij jouw situatie past? Tijdens een afspraak onderzoeken we je gebit en bespreken we de mogelijkheden, de behandelstappen en de nazorg.

Maak een afspraak

Veelgestelde vragen over een nieuw kunstgebit